De excursie naar de mijn van Monte Narba, in San Vito, is gewijd aan de liefhebbers van avontuur, en aan wie gek is op industriële archeologie en op…Secret Sardinia! Monte Narba, reeds wijd bekend in de 18e eeuw, werd halverwege de 19e eeuw een van de belangrijkste vindplaatsen van lood en zilver van Italië. Het dorp werd gebouwd in 1864, toen het bedrijf Società Lanusei een concessie kreeg voor de mijn. Het was een compleet stadje: er was telefoon, electriciteit, huizen voor de werknemers en het management, een ziekenhuis, een houtzagerij en een garage.

 

 

 

De gebouwen hebben het nodige verval doorgemaakt, waardoor het lastig is de binnenruimtes te ontdekken, met name van de Villa Madama, het schitterende gebouw van drie verdiepingen waar de directeur verbleef. In het voormalig kantoor kan je nog van alles bewonderen, zoals de beschilderde muren en plafonds , het werk van een Oostenrijkse majoor. Defresco’s gaan terug tot 1916 toen, gedurende de Eerste Wereld Oorlog, hier bezoek was van een contingent van Oostenrijkse krijgsgevangenen . En de majoor gaf, om het hoofd te bieden aan de verveling, de vrije loop aan zijn kunstzin door deze gebouwen te verfraaien. Vandaag, een goede eeuw later, maken ze bijzonder veel indruk, misschien juist door de omgeving van verwaarlozing en verval. Ondanks decennia van blootstelling aan de elementen, zijn de kleuren nog altijd levendig en zou je bijna zeggen dat ze zojuist geschilderd zijn.

 

 

 

Tegen het einde van de 19e eeuw geraakte de mijn, vanwege de uitputting van de aders en de concurrentie van andere zilvermijnen, in de problemen. Enkele werkplaatsen werden gesloten, maar men ging door met onderzoek in de hoop andere aders te ontdekken. Vervolgens werd de mijn een aantal maal doorverkocht, al had het laatste uur eigenlijk al geslagen vóór het aanbreken van de 20e eeuw. In 1935 werd de concessie ingetrokken. En het definitieve verval zette in.

 

 

 

In het dorp vestigde zich een agrarisch bedrijf en wellicht het laatste spoor van die periode is een compleet verroeste tractor, bedekt met een laag puin, op zijn laatste rustplaats in de voormalige werkplaats van de mijn. We hopen dat een bestuurlijke overheid of een instituut zich zal ontfermen over deze parel van de industriële archeologie, die verstopt is in een woest bos van Mediterrane begroeiïng, en waar je, door het verval heen, een glorieus en fascinerend verleden van mijnbouw opsnuift.

 

 

 

HOE KOM IK ER: op circa 30 km van Tiliguerta, in de richting van Tortolì, neem je de afslag richting San Vito , doorrijden in de richting van Muravera. Kort na de brug (de afslag is aangegeven op een bord), naar rechts afslaan en een paar kilometer doorrijden, dan linksaf en over de dijk langs een onverharde weg die tot aan het mijnencomplex loopt.

 

GESCHIKT VOOR: volwassenen die gefascineerd zijn door industriële archeologie; het is wel belangrijk zich bewust te zijn dat het gevaarlijk is op eigen houtje het terrein af te struinen, aangezien de gebouwen niet geconsolideerd zijn en er regelmatig instortingen plaats hebben. Historische bron: www.sardegnaabbandonata.it